Postępowanie karne w sprawie wypadku wszczynane jest najczęściej z urzędu i toczy się praktycznie od pierwszych chwil po przyjeździe na miejsce zdarzenia policji i służb ratunkowych. Często to właśnie w tych pierwszych minutach i godzinach po wypadku zapadają kluczowe ustalenia odnośnie dowodów, które będą wykorzystywane na dalszym etapie postępowania.
W przypadku, gdy pokrzywdzony doznał obrażeń wskutek wypadku naturalnym jest, że jego aktywność w tej części postępowania karnego będzie znacznie ograniczona. Zrozumiałym jest również, że priorytetem w takiej sytuacji jest skupienia się na sprawach dotyczących zdrowia, życia czy odnalezienia się w nowej rzeczywistości powypadkowej. Dlatego tak istotne jest, aby pokrzywdzony miał świadomość o przysługujących mu prawach i możliwości działania, gdy toczy się sprawa karna po wypadku.
Jak wszczynana jest sprawa karna po wypadku?
Pierwszy etap postępowania prowadzony jest zazwyczaj przez policję pod nadzorem prokuratora – jest to postępowanie przygotowawcze. Ma ono za zadanie wyjaśnienie najważniejszych okoliczności wypadku i ustalenie czy i przeciwko komu będzie wniesiony do sądu akt oskarżenia. Pokrzywdzony jest stroną tego postępowania oznacza to, że może zapoznawać się i być informowanym o stanie sprawy, może przeglądać akta, składać swoje wnioski dowodowe, zaskarżać negatywne dla siebie rozstrzygnięcia.
Pokrzywdzony może działać osobiście lub za pośrednictwem swojego pełnomocnika. Ta druga opcja jest dla pokrzywdzonego o wiele korzystniejsza, ponieważ może w tym czasie skupić się na ważniejszych dla siebie rzeczach, nie ryzykując przy tym, że w postępowaniu karnym zapadną za jego plecami niekorzystne rozstrzygnięcia. Tak jak sprawca wypadku – podejrzany, a potem oskarżony – może działać (i bardzo często działa ze swoim obrońcą), tak samo pokrzywdzony może działać ze swoim pełnomocnikiem.
Jaki jest przebieg sprawy karnej po wypadku?
W postępowaniu karnym w sprawach wypadku nie ma jednego szablonu postępowania. Sytuacja tutaj zmienia się dynamicznie, mogą pojawiać się nowe dowody, co wymaga każdorazowego dostosowania się. Skuteczność tych działań uzależniona jest często od dochowania stosownych wymogów formalnych czy zachowania terminów, które na tym etapie często są stosunkowo krótkie. Im szybciej pokrzywdzony aktywnie włączy się w postępowanie karne, tym mniejsze ryzyko późniejszych negatywnych ustaleń lub innych zagrożeń.
Kolejne etapy sprawy karnej po wypadku
Postępowanie przygotowawcze kończy się zazwyczaj albo skierowaniem aktu oskarżenia do sądu albo umorzeniem postępowania. Skierowanie aktu oskarżenia do sądu otwiera sądowy etap postępowania gdzie pokrzywdzony może aktywnie działać przed sądem jako oskarżyciel posiłkowy. Aby działać jako oskarżyciel posiłkowy należy złożyć stosowne oświadczenia w określonym czasie. Początkowo postępowanie sądowe prowadzone jest w sądzie I instancji, a po wniesieniu środka zaskarżenia może być jeszcze prowadzone w sądzie II instancji. Zazwyczaj kończy się wydaniem wyroku skazującego lub uniewinniającego.
Należy także pamiętać, że obecnie coraz częściej preferowane są tak zwane konsensualne metody zakończenia sprawy karnej, poprzez porozumienie prokuratury z oskarżonym oraz mediacje karne. Każda z tych form może stwarzać dla pokrzywdzonego pewne zagrożenie, szczególnie w przypadku, gdy nie będzie aktywnie uczestniczył w postępowaniu karnym ani artykułował swoich oczekiwań. Bardzo często pokrzywdzony jest jedynym nieprofesjonalnym uczestnikiem tego postępowania. Ma bowiem naprzeciw siebie sąd, prokuraturę, obrońcę oskarżonego. Dlatego tak istotne jest zachowanie pewnej równowagi pomiędzy tymi stronami i korzystanie przez pokrzywdzonego z usług profesjonalnego pełnomocnika.
Wyzwania czekające poszkodowanego podczas procesu karnego
Pokrzywdzony musi być świadomy, że każda ze stron postępowania karnego może mieć swoje cele i interesy, które niekoniecznie muszą odpowiadać jego oczekiwaniom. Należy przede wszystkim pamiętać, że oskarżony może aktywnie się bronić i przerzucać odpowiedzialność za wypadek. Sąd zaś musi rozpoznać wszystkie istotne dowody i warianty przed wydaniem wyroku. Wszystko to powoduje, że pokrzywdzeni często dopiero na etapie trwającego już postępowania sądowego szukają profesjonalnej pomocy co może znacznie ograniczyć pole do skutecznych działań.
Sprawa karna po wypadku – wsparcie kancelarii
Mając na uwadze powyższe realia, reprezentacja pokrzywdzonego przez profesjonalnego pełnomocnika w sprawie karnej nie powinna być traktowana jako nadmierna ostrożność, a powinna być czymś oczywistym. Niezależnie zatem od okoliczności i stopnia zawiłości sprawy, profesjonalny pełnomocnik może pomóc w zabezpieczeniu interesów pokrzywdzonego w toczącym się postępowaniu.
Jako Kancelaria Łebek, Madej i Wspólnicy od kilkunastu lat jesteśmy głosem pokrzywdzonych w sprawach karnych. Dbamy o to by ich interes był uwzględniany na każdym etapie postępowania. Sprawy wypadkowe posiadają swoją unikalną charakterystykę, która wymusza specjalizację w tym zakresie, dlatego swój przypadek warto powierzyć pełnomocnikowi, którego kompetencje są poparte praktyką zawodową.