Obecność linii energetycznych, gazociągów czy wodociągów na prywatnym terenie oznacza, że przedsiębiorca przesyłowy ma prawo wstępu na działkę w celu ich budowy, konserwacji lub usunięcia awarii. Niestety, takie interwencje nierzadko kończą się zniszczeniem mienia – od strat w uprawach po uszkodzenie ogrodzenia czy konieczność wycinki drzew. Właścicielowi nieruchomości przysługuje wówczas odszkodowanie za szkody na działce.
Odszkodowanie za szkody na działce od przedsiębiorstwa
Właścicielowi nieruchomości przysługuje odszkodowanie za wszelkie szkody, jakie powstaną w trakcie budowy lub eksploatacji infrastruktury przesyłowej. Jeśli stracisz zbiory, Twoje plony będą mniejsze lub nastąpi uszkodzenie ogrodzenia w wyniku usunięcia awarii, masz prawo do roszczenia odszkodowawczego.
W jakich sytuacjach występuje konieczność usunięcia drzew?
Konieczność usunięcia drzew lub krzewów z nieruchomości, na której posadowione są słupy energetyczne lub gazociągi, może wynikać z faktu, iż roślinność ta stwarza zagrożenie dla prawidłowego funkcjonowania urządzeń. Zagrożenie to może przejawiać się przykładowo w możliwości uszkodzenia urządzeń przesyłowych przez system korzeniowy drzew bądź w sytuacji, gdy rozrost koron drzew powoduje ryzyko kolizji z liniami energetycznymi.
Odszkodowanie za wycinkę drzew przez przedsiębiorstwo przesyłowe
Zgodnie z art. 83 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, usunięcie drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości lub jej części może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia. Jeżeli przedsiębiorca przesyłowy uzna, że istnieje podstawa do usunięcia drzew na działce, wystąpi do właściwego organu administracyjnego o zezwolenie na wycinkę. Jeżeli usunięcie drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości następuje na wniosek właściciela urządzenia przesyłowego, ma on obowiązek zapłaty odszkodowania na rzecz właściciela nieruchomości lub na rzecz użytkownika wieczystego nieruchomości.
Odszkodowanie za szkody na działce – w jakich sytuacjach przedsiębiorca przesyłowy nie musi uzyskiwać zezwolenia?
Warto wskazać, że artykuł 83f ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody zawiera szereg wyjątków od obowiązku uzyskania zezwolenia przez przedsiębiorcę przesyłowego, m.in.:
- Usunięcie krzewu albo krzewów rosnących w skupisku o powierzchni do 25 m2.
- Usunięcie drzew, których obwód pnia na wysokości 5 cm nie przekracza: 80 cm – w przypadku topoli, wierzb, klonu jesionolistnego oraz klonu srebrzystego, 65 cm – w przypadku kasztanowca zwyczajnego, robinii akacjowej oraz platanu klonolistnego, 50 cm – w przypadku pozostałych gatunków drzew.
Jak ustala się wysokość odszkodowania za wycięte drzewa?
Ustalenie odszkodowania za wycięte drzewo następuje co do zasady na podstawie umowy między stronami (ugody). Jeżeli przedsiębiorca przesyłowy i właściciel nieruchomości nie dojdą do porozumienia w terminie 30 dni od dnia usunięcia, odszkodowanie za szkody na działce ustala organ administracji, który wydał zezwolenie na usunięcie. Wówczas stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami dotyczące odszkodowania za wywłaszczenie.
Co w sytuacji, gdy przedsiębiorca przesyłowy usunie drzewa bez zezwolenia?
Mogą się zdarzyć sytuacje, w których przedsiębiorstwo przesyłowe dokona wycinki bez uzyskania zezwolenia organu administracji, a nie obejmujące wyjątku wskazanego w ustawie o ochronie przyrody. W takim przypadku roszczenie odszkodowawcze powinno być dochodzone na zasadach ogólnych przewidzianych w kodeksie cywilnym.
Komentarz eksperta:
Właściciel ma prawo żądać, by po zakończeniu inwestycji podmiot wykonujący prace przywrócił grunt do pierwotnej postaci. Jeżeli doszło do szkód w trakcie awarii (np. uszkodzona brama lub wycinka drzew), należy jak najszybciej udokumentować straty i wystąpić z roszczeniem odszkodowawczym. Każda ze spraw wymaga dokonania oceny okoliczności konkretnego przypadku, dlatego też warto skonsultować się z kancelarią prawną, celem uzyskania profesjonalnej pomocy w dochodzeniu swoich praw.
Odszkodowanie za szkody na działce – podsumowanie
Pamiętaj, że za zniszczone plony, uszkodzone ogrodzenie czy wycięte drzewa należy Ci się odszkodowanie od przedsiębiorcy przesyłowego. Kluczowe jest szybkie i dokładne udokumentowanie wszystkich strat oraz formalne zgłoszenie roszczenia. Jeśli Twoja działka ucierpiała, a firma utrudnia wypłatę rekompensaty, skontaktuj się z naszą kancelarią, aby uzyskać profesjonalną pomoc w dochodzeniu swoich praw. Weryfikacja sprawy jest bezpłatna.
Czym są roszczenia przesyłowe?
To roszczenia właściciela nieruchomości wobec przedsiębiorstwa, które korzysta z jego gruntu bez tytułu prawnego, np. w związku z przebiegiem linii energetycznej lub gazociągu.
Co oznacza służebność przesyłu?
To prawo przedsiębiorcy do posadowienia i eksploatacji urządzeń przesyłowych (linie, rurociągi) na cudzej działce przy wynagrodzeniu dla właściciela.
Jak ustanowić służebność przesyłu?
Poprzez umowę z właścicielem gruntu lub decyzję sądu/urzędową w drodze postępowania o ustanowienie służebności.
Jak ustalić właściciela infrastruktury przesyłowej?
Najprościej – kontaktując się z dostawcą prądu, gazu lub telekomunikacji. Możesz też sprawdzić w urzędzie gminy, starostwie lub zapytać sąsiadów.
Dlaczego ważna jest data posadowienia urządzeń?
Data wpływa na możliwość dochodzenia roszczeń – m.in. ocenia, czy nie doszło do zasiedzenia służebności przesyłu.

