Hałas jest jednym z głównych problemów w przestrzeni publicznej i prywatnej. Coraz częściej dochodzi do sytuacji, w których generowane dźwięki przekraczają granice tolerancji i zaczynają negatywnie wpływać na komfort życia i zdrowie.
W takich przypadkach poszkodowani hałasem często pytają, czy i w jakich sytuacjach można złożyć zawiadomienie na policję w sprawie zakłócenia spokoju, porządku publicznego i spoczynku nocnego. Poniżej odpowiadamy na najczęściej zadawane przez Państwo pytania w tym przedmiocie.
Czy za hałas można odpowiadać karnie?
Jednym z narzędzi do walki z hałasem jest złożenie zawiadomienia do policji w sprawie zakłócenia spokoju, porządku publicznego i spoczynku nocnego, tj. w sprawie naruszenia artykułu 51 kodeksu wykroczeń.
Przepis ten brzmi, że „Kto krzykiem, hałasem, alarmem lub innym wybrykiem zakłóca spokój, porządek publiczny, spoczynek nocny albo wywołuje zgorszenie w miejscu publicznym, podlega karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny.”
Sądy wielokrotnie rozpoznawały sprawy dotyczące naruszenia ww. przepisu. Przykłady takich spraw opisujemy poniżej.
Przykład 1
Sąd Rejonowy w Bełchatowie – II Wydział Karny wyrokiem z dnia 3 listopada 2020 r. (sygn. akt II W 266/20) uznał, że trzymanie zwierząt gospodarskich na terenie wyłączonym z produkcji rolnej, w sytuacji gdy te zwierzęta powodowały uciążliwość w postaci hałasu i zakłócały ciszę nocną i spoczynek nocny sąsiednich mieszkańców wyczerpuje dyspozycję art. 51 § 1 k.w. [1].
Przykład 2
Sąd Okręgowy w Warszawie – X Wydział Karny Odwoławczy wyrokiem z dnia 28 października 2020 r. (sygn akt X Ka 524/20) uznał, że jeżeli hałas wywoływany przez psy obwinionych, nie był akceptowany przez osoby zamieszkujące ich najbliższe sąsiedztwo i pomimo uwag zwracanych przez sąsiadów oraz interwencji policji obwinione lekceważąco podchodziły do zaistniałych sytuacji i nie podejmowały odpowiednich działań celem uspokojenia i uciszenia psów, to powyższe stanowi podstawy do przypisania im zarzucanych czynów zabronionych [2].
Przykład 3
Sąd Okręgowy w Olsztynie – VII Wydział Karny Odwoławczy wyrokiem z dnia 30 września 2015 r. (sygn akt VII Ka 757/15) uznał, że „sytuację, w której obwiniony mając świadomość tego, że w porze wieczornej i nocnej będzie się odbywać zabawa andrzejkowa, której odgłosy będą słyszalne w pobliskich mieszkaniach, a następnie mimo interwencji funkcjonariuszy Policji nie doprowadza do ściszenia muzyki, trudno ocenić inaczej niż jako lekceważenie norm społecznych, właściwe dla wybryku w rozumieniu art. 51 § k.w.” [3].
Jaki hałas można zgłosić w zawiadomieniu na policję?
Zawiadomienie na policję może dotyczyć różnych rodzajów hałasu, o ile zakłócają one spokój lub porządek publiczny. Nie chodzi wyłącznie o głośne imprezy czy zachowanie sąsiadów. Przedmiotem zgłoszenia może być również hałas powodowany przez urządzenia lub instalacje.
Do najczęstszych sytuacji należą:
- głośna muzyka podczas imprez lub spotkań towarzyskich,
- krzyki, awantury i inne głośne zachowania,
- długotrwałe używanie urządzeń emitujących intensywny hałas, takich jak pompy ciepła, klimatyzatory, agregaty czy wentylatory,
- hałas pochodzący z prac prowadzonych w sposób szczególnie uciążliwy dla otoczenia.
W każdym przypadku znaczenie mają okoliczności konkretnej sprawy. Policja ocenia nie tylko głośność dźwięków, ale również ich czas trwania, porę występowania oraz wpływ na spokój osób znajdujących się w pobliżu. Dlatego także hałas generowany przez urządzenia techniczne może stanowić podstawę interwencji, jeżeli jest uporczywy i powoduje realną uciążliwość dla otoczenia.
Czy hałas musi być całodobowy by można go zgłosić na policję?
Do realizacji znamion wykroczenia z art. 51 k.w. wystarczy jednorazowe zakłócenie spokoju lub porządku publicznego, a także, że skutek ten dotknie choćby jedną osobę. Nie musi to zatem być hałas ciągły, całodobowy, powtarzalny. Musi to być hałas zakłócający ciszę, wpływający na spokój lub porządek publiczny i nie musi ograniczać się tylko do godzin nocnych.
Czy hałas musi być całodobowy by można go zgłosić na policję?
Ocena odpowiedzialności pracodawcy nierzadko wymaga wszechstronnej analizy dokumentów oraz okoliczności zdarzenia. Tutaj pomóc może doświadczony prawnik, specjalizujący się w dochodzeniu odszkodowań.
Jak udowodnić hałas?
W sprawie warto zgromadzić dowody w postaci zeznań świadków, nagrań audio i video. Innym przydatnym dowodem jest prowadzenie dziennika zdarzeń z odnotowanymi datami i godzinami hałasu.
Nie każdy hałas może zostać uznany przez policję za hałas zakłócający spokój, w tym celu konieczne jest udokumentowanie hałasu i sporządzenie szczegółowego zawiadomienia na policję.
W tym celu eksperci z Kancelarii Adwokatów i Radców Prawnych Łebek, Madej i Wspólnicy we Wrocławiu przygotowali dla Państwa wzór zawiadomienia o popełnieniu wykroczenia.
Uciążliwy hałas – zawiadomienie o popełnieniu wykroczenia
Jeżeli w Twojej ocenie sąsiad lub inna osoba trzecia zakłóca Twój spokój, porządek publiczny a nawet spoczynek nocny dobrą opcją jest złożenie zawiadomienia o popełnieniu wykroczenia.
Właściwą jednostką, do której należy złożyć zawiadomienie jest posterunek lub komisariat policji, w rejonie którego dochodzi do zakłóceń ciszy.
W zawiadomieniu koniecznie należy wskazać dokładny adres zdarzenia i opisać charakter hałasu oraz czas jego trwania wraz z określeniem, czy sytuacja ta się powtarza. Jako załączniki do zawiadomienia należy dołączyć zebrane wcześniej dowody.
Odpowiedzialność karna za hałas – co warto wiedzieć?
Z uwagi na krótki okres karalności wykroczenia (rok od jego popełnienia) oraz specyficzne procedury postępowania w sprawie o wykroczenie (dopiero wydanie przez sąd zarządzenia o wszczęciu postępowania przedłuża okres przedawnienia o dalsze dwa lata) zalecamy, by w zawiadomieniu wpisywać daty naruszeń hałasu nie starsze niż miesiąc przed złożeniem zgłoszenia na policję. Innymi słowy zanim sprawa trafi do sądu może upłynąć ponad rok od dat wskazanych naruszeń w zawiadomieniu i finalnie sąd sprawę umorzy z uwagi na przedawnienie karalności wykroczenia.
[1] https://orzeczenia.belchatow.sr.gov.pl/content/$N/152515050001006_II_W_000266_2020_Uz_2020-11-25_001
[2] https://orzeczenia.warszawa.so.gov.pl/content/$N/154505000003006_X_Ka_000524_2020_Uz_2020-11-04_001
[3] https://orzeczenia.olsztyn.so.gov.pl/content/$N/150515000003506_VII_Ka_000757_2015_Uz_2015-11-09_001
Czy za hałas można ponieść odpowiedzialność karną?
Tak. Uciążliwy hałas może stanowić wykroczenie z art. 51 Kodeksu wykroczeń, jeżeli zakłóca spokój, porządek publiczny lub spoczynek nocny. Sprawca może zostać ukarany grzywną, ograniczeniem wolności albo aresztem.
Jaki hałas można zgłosić na policję?
Zgłoszeniu mogą podlegać m.in. głośna muzyka, krzyki, awantury, szczekanie psów, a także hałas powodowany przez pompy ciepła, klimatyzatory, agregaty, wentylatory czy inne urządzenia, jeśli zakłócają spokój.
Czy jednorazowy hałas można zgłosić na policję?
Tak. Do odpowiedzialności z art. 51 Kodeksu wykroczeń nie jest konieczne, aby hałas był ciągły lub powtarzalny. Również jednorazowe zakłócenie spokoju może stanowić wykroczenie.